Wedden op paarden in Nederland: een verstandige bet?

Wedden op paarden in Nederland is Jojo Buitenzorg en Speedy Volita. Het is Hans Eijsvogel. Het is Duindigt. Het is een triootje rond. Het is de totalisator. Mondiaal is het de strijd en tegelijkertijd samenwerking tussen mens en dier. Wedden op paarden is voor het leven. Het is een way of life. Het is de Sport of Kings.

In deel 1 van de uitgebreide NL Kansspel analyse over wedden op paarden gaan wij kort in op de geschiedenis van wedden op paarden, behandelen wij de verschillende wedmethodes en geven wij een inkijk in de Nederlandse markt en de verhoudingen binnen Europa.

1. Wedden op paarden zo oud als de weg naar Rome

Ben hurPaardenraces gaan ver terug in de historie. Zo stond tijdens de Olympische Spelen van 648 voor Christus al paardenrennen op het programma. En wie herinnert zich niet de capriolen van Ben Hur? De combinatie van paardenraces en het wedden vond zijn oorsprong – niet geheel verrassend – in Engeland. In de middeleeuwen (1174) vonden al de eerste Engelse paardenraces plaats. In de 17e eeuw schoot de populariteit omhoog toen de Engelse adel de paardensport in de armen sloot: de Sport of Kings is geboren. Het wedden op de races duurden echter nog een eeuw of twee. In het land waar iedereen met gokken in het bloed geboren wordt pakten twee Lords de wedhandschoen op.

Lees meer: hoe de Derby werd geboren

In 1870 wilden de aristocraten Lord Bunbury en Lord Derby hun twee paarden tegen elkaar laten racen om te zien wie de beste was. De heren waren overeengekomen dat een van beide de naamgever van de race moest worden. De naamgever werd vastgesteld door domweg een munt op te gooien! De Derby race was geboren en ook het wedelement deed zijn intrede. De naam Derby is in de loop der jaren door vele andere landen overgenomen. Bijvoorbeeld de Kentucky Derby in de Verenigde Staten en de Nederlandse Derby bij ons in Nederland.

In Nederland vond de eerste paardenrace, een draverij, plaats in 1779. Er zijn een aantal verschillende disciplines binnen de paardenracerij: vlakkebaanrennen, draverijen en steeple chase. Nederland is een echt draversland. Dus bij ons geen volbloedpaarden met een jockey zoals bijvoorbeeld in Engeland maar het draversras met een pikeur op een sulky achter het paard.

Een krappe eeuw na de eerste draverij werden de eerste weddenschappen gespeeld op Nederlandse races. In eerste instantie gebeurde dit via bookmakers. Later volgde het wedden via het totalisatorsysteem. In 1867 werd de totalisatormethode of “pari mutuel” uitgevonden door de Catalaan Joseph Oler. In de beginjaren van de 20e eeuw werd het wedsysteem ook in Nederland gebruikt. En met succes, want vandaag de dag mag er in Nederland alleen via de totalisator worden gewed op paarden. De Wet op de Kansspelen uit 1963 schrijft dit expliciet voor. De nieuwe Kansspelen op afstand wetgeving (KOA) zal echter ook andere wedvormen toelaten op de Nederlandse markt.

Lees meer: de totalisator in Nederland toen en nu

Hoewel de geschiedenis van wedden op paarden in Nederland lang terug gaat was het de Engelse bookmaker Ladbrokes die eind jaren tachtig van de vorige eeuw de toon zette voor de moderne totalisator in Nederland. Tussen 1986 en 1989 werden in rap tempo 96 wedkantoren geopend, verspreid over heel Nederland. De honderd werd echter nooit gehaald. Perikelen rondom de afdracht naar de sport en zakelijke overschatting zorgde voor een vroegtijdig vertrek na slechts vier jaar. Na het vertrek van Ladbrokes nam de Staatsloterij (SENS) enigszins schoorvoetend de boedel over. De wedkantoren en alle andere verkooppunten van de Staatsloterij gingen verder onder de merknaam Hippo Toto. Teneinde de business winstgevend te maken werd een vijftigtal wedkantoren gesloten. Maar ook de Staatsloterij gaf het na een aantal jaar op.

Het ministerie van Justitie (uitgever licentie) en Ministerie van Landbouw (verantwoordelijk voor de paardensport) zaten eind 1997 letterlijk met de handen in het haar. De NDR nam de totalisatorvergunning ten einde raad zelf in beheer. Zonder veel succes. Uiteindelijk bleken de Amerikanen van Autotote wel heil te zien in de vergunning. In 2003 werd Autotote overgenomen door Scientific Games, een grote mondiale speler op het gebied van loterijen en krasloten. In 2010 werd de vergunning overgedaan aan het Engelse Sportech, uitbater van de Football Pools in het Verenigd Koninkrijk. Onder de merknaam Runnerz wordt de vergunning nog steeds door Sportech geëxploiteerd. Voor hoelang is de vraag. De laatste jaren staat de Nederlandse tak van Sportech in de etalage. Ondanks een aantal vrijages uit binnen- en buitenland is het vooralsnog niet tot een deal gekomen.

2. Wedden op paarden kan op 3 manieren

Wedden op paardenraces kan op drie verschillende manieren: fixed odds, betting exchange en totalisator.

I. Fixed odds

De fixed odds weddenschappen worden afgesloten bij een bookmaker. Een bookmaker is een persoon of bedrijf dat aan de hand van een vastgestelde quotering (fixed odds) een weddenschap aangaat met een wedder.

Lees meer: hoe werken quoteringen precies?

Een quotering (bijvoorbeeld 3 tegen 1) is de prijs die de wedder ontvangt als het paard wint. Als de wedder de weddenschap wint wordt er door de bookmaker volgens bovenstaand voorbeeld 3x de inzet uitbetaald. Er zijn twee mogelijke manieren om de quotering weer te geven: in decimalen en in fracties. In Angelsaksische landen zoals Engeland is de weergave in fracties (4-1 bijvoorbeeld) het meest gangbaar. In Nederland wordt de quotering vaak in decimalen (5.0 bijvoorbeeld) weergegeven. Let op! In decimalen wordt de quotering met 1 verhoogt ten opzichte van de quotering in fracties. Dus 4-1 in fracties is gelijk aan 5.0 in decimalen. Dit heeft te maken met het feit dat bij de quotering in fracties de wedder bij een winnende weddenschap zijn inzet terugkrijgt en dit afzonderlijk wordt weergegeven. Bij decimale weergave zit de teruggave van de weddenschap in de quotering verdisconteerd.

In tegenstelling tot andere wedvormen als een totalisator of een betting exchange heeft een bookmaker te maken met een risicofactor. Als veel wedders op hetzelfde paard wedden en de uitslag is in hun voordeel dan kan de bookmaker veel geld verliezen. Echter, de bookmakers doen hun naam eer aan door hun “boek” zoveel mogelijk in evenwicht te houden. DiBookmakert betekent dat een bookmaker de quoteringen van alle mogelijke weduitkomsten zo aantrekkelijk mogelijk maakt zodat wedders hun weddenschappen spreiden over alle mogelijke uitkomsten. Ze balanceren het boek zoals de Engelsen dat noemen. Op deze manier loopt ook een bookmaker zo min mogelijk risico. Dat risico is meer voor de wedders!

Sommige wedaanbieders noemen hun fixed odds aanbod een sportsbook. Voorbeelden van bookmakers zijn William Hill, Ladbrokes en Paddy Power.

 

II. Betting exchange

Een relatief nieuwe vorm van wedden op paarden is exchange betting. Exchange betting is wedden via vraag en aanbod. Iemand biedt een weddenschap aan en iemand andere gaat deze weddenschap aan. In tegenstelling tot andere vormen van wedden kan je bij een betting exchange dus ook zelf weddenschappen verkopen. Bij bookmakers (fixed odds) en een totalisator kun je alleen de weddenschap kopen en niet verkopen. Wedders op de betting exchange opereren anoniem. Op de websites van betting exchanges is hetzelfde aanbod te vinden als bij bookmakersites. Alle paardenraces zijn vertegenwoordigd.

Over het algemeen zijn de quoteringen op het eerste gezicht bij de betting exchanges wat gunstiger dan de quoteringen bij de bookmakers en via de totalisator. Maar schijn bedriegt. De winnaar van de weddenschap moet namelijk na afloop de betting exchange (als faciliteerder) betalen voor haar diensten. Deze administratie “fee” bedraagt gemiddeld zo’n 6%. Dit gegeven plaatst de op het eerste oog gunstige quoteringen van de betting exchange versus de reguliere bookmakers in een iets ander daglicht. Uiteindelijk liggen de quoteringen van alle drie de wedvormen dicht bij elkaar.

Lees meer: waar de Betting Exchange de omzet vandaan haalt

Het merendeel van de omzet op de betting exchanges is niet afkomstig van de wedders maar van de bookmakers. Insiders schatten dat ongeveer 60%-70% van de omzet op betting exchanges afkomstig is van partijen die hun eigen weddenschappen veilig wegzetten tegen een aantrekkelijke prijs. Dit wordt “hedging” genoemd. Precies hetzelfde wat beurshandelaren op de beurs onder hedging verstaan. Stel een bookmaker verkoopt de favoriet voor de Epsom Derby race tegen een prijs van 4-1 aan zijn klanten. Als hetzelfde paard bij de betting exchange te krijgen is voor 5-1 dan is het een koud kunstje om het risico van de bookmaker om te zetten in gegarandeerde winst. Immers als het paard verliest speelt de bookmaker quitte. Want er is geen uitbetaling aan de klant en er hoeft geen commissie te worden betaald aan de betting exchange. Deze “truc” wordt veelvuldig toegepast op alle sporten en is volstrekt legaal.

III. Totalisator

Wedden via de totalisator is wereldwijd de meest voorkomende vorm van wedden op paarden. Wedden op paarden via de totalisator werkt als volgt:

totalisator

Wedden via de totalisator wordt ook wel het meest betrouwbare wedden genoemd. De organisator van de weddenschap (de totalisator) heeft namelijk geen enkel belang bij de uitslag van een race. Het uitkeringspercentage staat immers van tevoren vast zodat de organisator – ongeacht de omzet en ongeacht de winnaar van de race – dus altijd vastgesteld is. Bij andere vormen van wedden zoals spelen via een bookmaker of betting exchange heeft de aanbieder van de weddenschap juist wel een groot belang bij de uitkomst van een race.

De totalisatormethode werkt vooral goed bij weddenschappen die verder reiken dan louter de winnaar kiezen (bookmaker en betting exchange). Dus weddenschapen waarbij de eerste twee (duo) of eerste drie (trio) over de finish moeten worden voorspeld zijn uitermate geschikt voor de totalisator. Vandaar de populariteit bij het paardenrennen. Het interessante van deze zogenaamde meervoudige weddenschappen is het feit dat de uitbetalingen vaak erg hoog zijn vanwege de grote liquiditeit: er zit veel geld in de pot.

Lees meer: hoe de liquiditeit van verschillende landen samensmelt en tot grote hoogte reikt

 

 

 

 

3. Niche in de Nederlandse kansspelmarkt

Wedden op paarden is zonder meer een niche speler op de gereguleerde Nederlandse gokmarkt. De Nederlandse gokker geeft de voorkeur aan het meespelen in een loterij of het bezoeken van Holland Casino of een speelautomatenhal. Ten opzichte van sportwedden ligt wedden op paarden echter niet heel veel achter. De opbrengst uit de Toto verkopen is ongeveer drie keer zo groot.

 

 

 

 

De omzet- en opbrengstcijfers van de paardentotalisator in Nederland zijn de laatste jaren redelijk stabiel. In de jaren ’80 van de vorige eeuw werden de hoogste omzetten behaald: 200 miljoen gulden per jaar. De Nederlandse drafbanen floreerden, met elke dag wel ergens koers. Een jaarkalender met 300 evenementen was geen uitzondering. Vandaag de dag prijken er nog slechts zo’n 70 tot 80 evenementen op de jaarkalender van de N.D.R. De forse terugloop van het aantal wedkantoren heeft tevens bijgedragen aan de omzetdaling.

 

 

 

Lees meer: wedden op paarden in Nederland vooral boven de grote rivieren

In Europa is Nederland een kleine speler

Wedden op paarden is in een aantal Europese landen zeer populair. In het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Ierland en Zweden zijn de weddenschappen op paardenraces een miljarden-business. Een sterke lokale paardensport in deze landen is de belangrijkste drager. Een sterke sport spreekt het volk aan en levert daarom veel media aandacht op. In de hoogtijdagen van de Nederlandse drafsport zagen we eenzelfde beeld. Hans Eijsvogel leverde elke zondag in Studio Sport vakkundig commentaar op races van Duindigt of Hilversum. Iedere sportliefhebber leerde zo Jojo Buitenzorg en Speedy Volita kennen.

Hoewel mondiaal gezien het totalisatorprincipe het meest gebruikt wordt bij wedden op paarden staan sommige Europese landen een mix van wedmethodes toe. In Engeland en Ierland is bijvoorbeeld elke vorm (totalisator, fixed odds en betting exchange) van wedden op paarden toegestaan. In België en Duitsland kan je naast de totalisator ook via de bookmaker wedden op paarden. In Nederland, Zweden, Italië en Noorwegen is alleen inzetten via de totalisator toegestaan.

In deel 2 van de uitgebreide NL Kansspel analyse over wedden op paarden gaan wij in op de nieuwe wijze van vergunningverlening door de Kansspelautoriteit en de implicaties voor de Nederlandse markt. Wat zijn de commerciële kansen? En voor wie zijn deze kansen het meest opportuun?

 

Copyright NL Kansspel All rights reserved